Econtopia. Το νέο όνομα της ιστοσελίδας

Μετά από ενάμιση χρόνο η ιστοσελίδα http://man-anastopoulos.gr (πρώην Οικονομική Παιδεία) αποφάσισε να αλλάξει το όνομά της σε http://econtopia.gr

Η Econtopia δεν θα καταργήσει τη βασική θεματολογία της που προέρχεται από το χώρο της οικονομίας. Όμως λόγω της αυξανόμενης πολυπλοκότητας του περιβάλλοντος μέσα στο οποίο παίρνουμε τις αποφάσεις μας αισθάνθηκε την ανάγκη να προσθέσει νέες «σκέψεις» που βρίσκονται σε όμορους της οικονομίας χώρους.

Με τη νέα της μορφή η Econtopia ευελπιστεί να προσφέρει μια περισσότερο πραγματική «ανάγνωση» και «αποκωδικοποίηση» της καθημερινότητάς μας. Προς αυτή την κατεύθυνση οι απόψεις και η κριτική σας είναι πάντα καλοδεχούμενες.

Καλά ταξιδέματα!

Πανελλαδικές εξετάσεις. Πως θα είναι η επόμενη μέρα

Την Τρίτη  λοιπόν 18 Ιουλίου  λήγει και τυπικά η περίοδος για τις φετινές Πανελλαδικές  εξετάσεις.

Οι πρωταγωνιστές

Η σκέψη μας αρχίζει από τα παιδιά τα οποία κλήθηκαν να αντιμετωπίσουν τις πιο δύσκολες εξετάσεις στο μέχρι τώρα της ζωής τους.  Τις χαρακτηρίζουμε δύσκολες γιατί έχουν ένα «ειδικό» βάρος για τη μελλοντική πορεία ζωής, αλλά και επειδή είναι οι πρώτες όπου έρχεσαι άμεσα αντιμέτωπος με την προσπάθειά σου εισπράττοντας – κατά κανόνα – το ανάλογο της προσπάθειας αντίτιμο.

Αποτελούν το «ξεκλείδωμα» της ηλικίας των 18 ετών για το πέρασμα σε μια «νέα» περίοδο ζωής. Μιας ζωής «πολύ άλλης»! Και το «άλλης» περιλαμβάνει όλους εκείνους που συμμετέχουν στο περιβάλλον σου. Ξαφνικά  γονείς, γνωστοί, φίλοι, ακόμα και έρωτες σε «βλέπουν» αλλιώς!

Ίσως είναι η μοναδική περίοδος της ζωής που μέσα σε δύο ή τρεις το πολύ μήνες αισθάνεσαι τόσο διαφορετικός. Και το «διαφορετικός» δεν το εισπράττεις μόνο όταν κοιτάζεσαι στον καθρέπτη.Έρχεται και από το νέο τρόπο που σε αντιμετωπίζουν και ο οποίος αναγκαστικά σου επιβάλλει την αναγνώρισή του διαφορετικού εαυτού σου. Εκείνου που κυκλοφορεί πλέον σε νέα «σαλόνια» ζωής.

Το περιβάλλον

Σειρά στο σκεπτικό μας παίρνουν οι γονείς. Προσωπικά έχω γνωρίσει ελάχιστους που δεν λατρεύουν τα πλάσματα που οι ίδιοι έφεραν στη ζωή! Οι συντριπτικά περισσότεροι των γνωστών μου προσπάθησαν και προσπαθούν για το καλύτερο των παιδιών τους. Άλλοι κατάφεραν να προσαρμόσουν το  «καλύτερο» στη σημερινή μετάφραση της λέξης. Δηλαδή να αποδεχτούν την εποχή, ανεξάρτητα αν συμφωνούν ή όχι με τη μορφή της. Άλλοι παρέμεινα σε  μια σταθερή διαχρονικά  αίσθηση για το τι σημαίνει η λέξη καλύτερο.

Σε όποια κατηγορία και αν ανήκουν, το ρόλο του γονιού ούτε  τον σπούδασαν ούτε είχαν ποτέ την δυνατότητα πρόβας..

Η συνεισφορά τους στην εν λόγω προσπάθεια των παιδιών τους θα αναγνωριστεί ή όχι χρόνια μετά. Και τότε θα είναι έμπρακτα. Θα είναι πολύ δυνατή η φωνή των παιδιών που θα τους επιστρέψει ένα μεγάλο ευχαριστώ!

Κάπου εκεί στα τελειώματα της σκέψης μας για το μετά των πανελλαδικών εμφανίζονται οι καθηγητές. Είναι εκείνοι που σήμερα ονομάζονται από τα παιδιά  coach!

Σαν coach λοιπόν έπρεπε να έχουν τη γνώση, την ικανότητα της διαφορετικής προσέγγισης και επικοινωνίας, το «προσόν» να είναι συγχρόνως μακριά αλλά και κοντά. Να είναι ταυτόχρονα αποστασιοποιημένοι αλλά και ευαίσθητοι, να είναι μαζί αυστηροί και φιλικοί, να διαθέτουν υπομονή και βέβαια «Να αγαπάνε αυτό που κάνουν».

Ίσως όμως το πιο σημαντικά από όλα είναι να μη φοβούνται την «καλύτερη» έκδοσή τους στο μελλοντικό πρόσωπο ενός μαθητή τους.

Αν πετύχουμε αυτό το τελευταίο θα έχουμε κάνει πολύ σωστή δουλειά!

 

Συγχαρητήρια σε όλους που συμμετείχαν στο ξεκίνημα της νέας ζωής των παιδιών.

Καλό καλοκαίρι!

 

Γεια σας

Ποτέ δεν υπήρξα καλός στους αποχαιρετισμούς. Στη λέξη «γεια» που πρέπει να πεις όταν αφήνεις ένα πρόσωπο, μια κατάσταση ή ένα εργασιακό περιβάλλον.

Παίρνοντας λοιπόν τη απόφαση να μειώσω κατά ένα τους χώρους εργασίας μου αισθάνομαι την (καθόλου τυπική) ανάγκη να ευχαριστήσω:

  1. Την Διοίκηση και τους συναδέλφους για την συνεργασία μας. Σπάνια ένα έργο επιτελείται ικανοποιητικά αν δεν υπάρχει σωστή επικοινωνία στην ομάδα που το εκτελεί.
  2. Όλους ανεξαιρέτως τους μαθητές και γονείς που γνώρισα. Ξεχωριστές προσωπικότητες που πάντα είχαν κάτι να σου «δώσουν» σαν ανταλλαγή αυτού που εσύ προσέφερες. Και αυτό το κάτι έχει πολλές ερμηνείες.

Ελπίζω να τους το ανταπέδωσα με ένα τρόπο που θα τους προσφέρει χρησιμότητα στο τώρα ή στο αύριο της ζωής τους.

Ήμουν (πάντα) ο εαυτός μου εφαρμόζοντας τα πιστεύω μου και τiς λογικές μου σε μια από τις πιο σημαντικές διαδρομές της ανθρώπινης σκέψης. Αυτή της εξέλιξής της που θα οδηγήσει σε ένα καλύτερο αύριο.

Με αυτά τα λίγα λόγια κλείνει η τελευταία σελίδα του συγκεκριμένου βιβλίου. Τη βιβλιοθήκη μου όμως «κοσμούν» ακόμα αρκετά αδιάβαστα!

Η δυσκολία του μαθητή να συγκεντρωθεί…

Πόσες ερωτήσεις αναφορικά με την δυσκολία συγκέντρωσης που παρατηρείται σε αρκετά παιδιά  αναζητούν με αγωνία κάποια ικανοποιητική απάντηση.. Πόσα γιατί  ψάχνουν την ύπαρξη ενός διότι..

Γιατί δεν μπορεί να συγκεντρωθεί στο μάθημα; Γιατί δεν με παρακολουθεί; Γιατί η σκέψη του ταξιδεύει αλλού; Γιατί παρασύρεται από τους συμμαθητές του;

Υπάρχουν ειδικοί – άριστα καταρτισμένοι - που υπεύθυνα μπορούν να διαγνώσουν την πιθανή ύπαρξη κάποιας από τις πολλές μορφές μαθησιακών δυσκολιών.

Η δική μου όμως σκέψη, ψάχνοντας τα διότι, ταξιδεύει σε εξωγενείς του εκάστοτε χαρακτήρα παράγοντες και προσπαθεί να ανακαλύψει τι κρύβεται πίσω από τέτοιες καταστάσεις. Ποιο είναι δηλαδή το παρασκήνιο που δρα και δημιουργεί την  διάσπαση της προσοχής;

Είναι γνωστό το πόσο σημαντικό ρόλο διαδραματίζει το περιβάλλον στο οποίο βρισκόμαστε κατά τη διάρκεια της προσπάθειάς μας να επικεντρώσουμε την προσοχή μας σε κάτι.

Πρόσωπα και προσωπικότητες, αν μας ενδιαφέρει το θέμα, ο τρόπος παρουσίασής του (παλαιότερο άρθρο Μια περισσότερο "πραγματική" διδασκαλία), κουβέντες, εικόνες, ήχοι, χρώματα, σκέψεις σημερινές ή χθεσινές είναι κάποια από τα στοιχεία της ατμόσφαιρας - περιβάλλοντος που συμμετέχουν, με  θετικό ή αρνητικό πρόσημο, στην διαμόρφωση του βαθμού συγκέντρωσής της σκέψης μας .

Συνήθως  τον μέσο άνθρωπο, στην παραπάνω προσπάθειά του, ευνοεί αυτό που ονομάζεται ήσυχο περιβάλλον. Θα ήταν ιδανικό ένα περιβάλλον που έχει απομονώσει τους θορύβους οι οποίοι πάντα δυσκολεύουν της επικοινωνία. Η απουσία θορύβων βεβαίως δεν έχει μόνο κυριολεκτική σημασία, αλλά και μεταφορική.

Γυρνώντας το ρολόι της ζωής αρκετά χρόνια πίσω και αναφερόμενος στα δικά μου σχολικά χρόνια, χωρίς ιδιαίτερη δυσκολία μπορώ να θυμηθώ, ότι για εμένα και τους φίλους μου, η διάσπαση της προσοχής μας μέσα στην τάξη οφειλόταν (θα έλεγα) αποκλειστικά και μόνο, σε  δύο λόγους. Ο πρώτος σχετιζόταν με το αποτέλεσα που έφερε η ομάδα μας, και ο δεύτερος με το χρώμα ματιών των συμμαθήτριών μας..!

Επαναφέροντας (μετά το flash back) τους δείκτες του ρολογιού στο σήμερα, και κατεβαίνοντας (νοερά) από αυτό που κάποτε λεγόταν έδρα, βρίσκομαι σε ένα θρανίο με την ιδιότητα του μαθητή! Από αυτή τη θέση λοιπόν ξαφνικά ανακαλύπτω  δεκάδες άλλες αιτίες πρόθυμες να μεταφέρουν τη σκέψη μου αλλού...

Δεν αναφέρομαι (μόνο) στην εδώ και 8 χρόνια οικονομική κρίση της Ελλάδος που ασφαλώς άμεσα ή έμμεσα με αγγίζει.

Πολύ περισσότερο “σκέφτομαι” το τι άκουσα την προηγούμενη μέρα στις ειδήσεις, το τι εκπομπές παρακολούθησα  στην TV, το τι εισέπραξα από τα κοινωνικά μέσα δικτύωσης, το ότι το κινητό μου (με τα δεδομένα ή με Wi-Fi) ανά πάσα στιγμή μου “προσέφερε” την όποια (σοβαρή ή φαιδρή) πληροφορία ζήτησα.

Έχω υπέρ πληροφόρηση, βατότητα άμεση και στα πάντα. Σαν αποτέλεσμα βομβαρδίζομαι από παντού. Χιλιάδες ερεθίσματα “πυροβολούν” τη σκέψη μου. Μέσα μου ασυνείδητα καλλιεργείται η λογική ότι και αυτό το ξέρω!  Στο μετά μου βέβαια θα συνειδητοποιώ ότι τα περισσότερα (που έμαθα με αυτόν τον τρόπο..) δεν άξιζαν της προσοχής μου. Ίσως και να ήταν η αιτία θανάτου της κριτικής σκέψης μου!

Και καλούμαι λοιπόν την επόμενη μέρα όλα αυτά τα διασταυρούμενα πυρά σκέψεων και πληροφοριών, έτσι ως δια μαγείας,  να τα “αποκρούσω” αποτελεσματικά! Να τα εξαφανίσω και με ευκολία θα συγκεντρωθώ στο να ακούσω κάτι νέο..και που ξέρεις μπορεί και να με εμπνεύσει (παλαιότερο άρθρο Inspiration)

Όμως γιατί να ακούσω;  Γιατί να συγκεντρωθώ;

Αφού είπαμε, χθες βράδυ μπροστά από μια οθόνη τηλεόρασης, laptop, tablet, ή κινητού έμαθα τα πάντα!

ΥΓ. Ίσως τελικά η απάντηση στα αρχικά γιατί να είναι στο “διότι αν οι αγαπημένοι μου Pink Floyd έγραφαν σήμερα το We don't need no thought control δεν θα απευθύνονταν στους Teachers αλλά σε άλλους που το δικαιούνται...”

 

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Κράτα το

Τα δύσκολα ΠΡΕΠΕΙ ενός καθηγητή..

Και μπαίνεις λοιπόν το πρωί στην τάξη με την καλημέρα σου (που δεν επιστρέφεται πάντα από όλους τους παρευρισκόμενους) για να συνυπάρξεις με 20 διαφορετικά άτομα “ανακαλύπτοντας” ένα κοινό κώδικα επικοινωνίας.

Και αρχίζουν λοιπόν τα ΠΡΕΠΕΙ:

Θα ΠΡΕΠΕΙ λοιπόν:

  • Να μεταφέρεις γνώση, να εμπνεύσεις και να εμπιστευτείς.
  • Να δημιουργήσεις σκέψη ικανή να απαντήσει σε ερωτήματα όταν η πλειοψηφία έχει την αίσθηση ότι Googl-αρωντας βρίσκει όλες τις απαντήσεις που θέλει.
  • Να κρατήσεις ισορροπίες με παιδιά, γονείς και διοίκηση. Α, υπάρχει και ο εαυτός σου βέβαια..
  • Να έχεις υπομονή και ανεκτικότητα.
  • Να αποδεχτείς καταστάσεις με τις οποίες διαφωνείς.
  • Να αναφέρεσαι στην έννοια του συνειδητού σεβασμού προς άλλους όταν  “έξω” επικρατεί η συνειδητή περιφρόνηση του εμείς.
  • Να τονίσεις την αναγκαιότητα της ύπαρξης κανόνων στην ομαδική συμβίωση όταν η “ατμόσφαιρα” επιμένει να τους αγνοεί.
  • Να υμνείς την δημοκρατία όταν στην καθημερινότητα (πράξη) όλο και πιο σπάνια συναντάται.
  • Να πείσεις για την ανάγκη παιδείας όταν το περιβάλλον την αγνοεί προωθώντας άλλες μεθόδους “ανάπτυξης και ευημερίας”. . .
  • Να υπερθεματίζεις για το απαραίτητο της απόκτησης “εφοδίων” στη ζωή όταν η λέξη αξιοκρατία μοιάζει παρωχημένη.
  • Να ελέγξεις, επιβληθείς και ανταποκριθείς με μόνο όπλο στη φαρέτρα σου την προσωπικότητά σου.
  • Να είσαι αυτός γενικά που ΠΡΕΠΕΙ στο χώρο, λες και δεν υπάρχει ο προσωπικός σου χώρος..

Είναι όμως αυτό που επέλεξες (κανείς δεν σε ανάγκασε να το ακολουθήσεις), αυτό που σου αρέσει, σε εκφράζει, αυτό που δεν θα άλλαζες, και είναι αυτό που πάλι θα διάλεγες αν τώρα ξεκινούσες τη  καριέρα σου.

Παλεύεις (όπως και πολλοί άλλου στους δικούς τους εργασιακούς χώρους) για να ανταπεξέλθεις στα παραπάνω ΠΡΕΠΕΙ. Πιστεύεις ότι έτσι συμβάλλεις σε ένα καλύτερο αύριο.

Εκτός όμως και από άλλα ΠΡΕΠΕΙ που το “περιβάλλον” σου προσθέτει, περιμένεις και κάτι που θυμίζει ΜΠΡΑΒΟ. Όχι με τη “στενή” έννοια της λέξης, αλλά με αυτή της αναγνώρισης του (όχι και τόσο εύκολου) έργου σου.

Και αυτό, όχι επειδή μέσα σου δεν ξέρεις ότι το δικαιούσαι, αλλά για να συνεχίσεις να είσαι καλός δάσκαλος..

Μια περισσότερο «πραγματική» διδασκαλία.

Όταν διδάσκεις Οικονομικά σε μαθητές που προετοιμάζονται για την εισαγωγή τους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση έχεις (μεταξύ άλλων) να αντιμετωπίσεις δύο βασικά θέματα.

Το πρώτο σχετίζεται με το ότι το εκπαιδευτικό σύστημα «προωθεί» την εμφύτευση έτοιμης γνώσης μέσα σε συγκεκριμένα χρονικά πλαίσια, και το δεύτερο (καθόλου ασύνδετο με το πρώτο) την αίσθηση των παιδιών ότι αρκετές φορές αναφέρεσαι σε μη πραγματικές  καταστάσεις.

Η επιδιωκόμενη μεταφορά έτοιμης γνώσης είναι εκείνη που δημιουργεί την εντύπωση στα παιδία ότι πρόκειται για ένα θεωρητικό μάθημα και η προσέγγισή του “απαιτεί” την αποστήθιση εννοιών.

Ατυχώς, η συγκεκριμένη μορφή των εξετάσεων, αλλά και η απαραίτητη (..) επιτυχία στο μάθημα, αναγκάζει μερικές φορές τους καθηγητές να υιοθετήσουν μεθόδους διδασκαλίας τις οποίες μεταφράζοντας οι μαθητές οδηγούνται στην παραπάνω λανθασμένη αίσθηση περί θεωρητικού μαθήματος.

Πράγματι είναι δύσκολο να συναντήσεις μαθητή που να μην γνωρίζει “απ έξω” το νόμο της ζήτησης. Αναρωτιέμαι όμως πόσοι μαθητές έχουν αντιληφθεί τι κρύβεται σε πραγματικό επίπεδο πίσω από τον συγκεκριμένο νόμο. Ποιοι είναι εκείνοι οι παράγοντας που οδηγούν τον καταναλωτή να συμπεριφέρεται σύμφωνα με τον παραπάνω νόμο; Γιατί ανάλογα με το αγαθό ή το χρόνο αναφοράς, οι παράγοντες μπορεί να διαφοροποιούνται;

Και βέβαια η “κονσερβοποίηση” της γνώσης δεν δίνει περιθώρια για τέτοια ερωτήματα.

Ένα από τα αποτελέσματα της παραπάνω “ξύλινης” μεταφοράς γνώσης στους μαθητές είναι και η δημιουργούμενη αίσθηση της αναφοράς σε μη πραγματικές καταστάσεις.

Πράγματι, στο άκουσμα της καμπύλης παραγωγικών δυνατοτήτων της οικονομίας που παράγει ΜΟΝΟ δύο αγαθά έρχεται αυτόματα η ερώτηση των παιδιών ”μα υπάρχει τέτοια οικονομία;».

Όταν δε ακούνε και ότι η αύξηση της παραγωγής όπλων σημαίνει μείωση της ποσότητας παραγωγής του ψωμιού, στο προηγούμενο ερώτημα προστίθεται και το “ τι σχέση έχουν τα όπλα με το ψωμί;»

Που να βρεθεί ο χρόνος για να τους αναφέρεις σαν παράδειγμα το πως διαχειρίζονται οι ίδιοι στην καθημερινότητά τους το (περιορισμένο) χαρτζιλίκι το οποίο λόγω ακριβώς του ότι είναι περιορισμένο τους αναγκάζει στο να επιλέξουν που θα το καταναλώσουν. Έτσι λοιπόν αποφασίζουν για το είδος της διασκέδασης τους. Για παράδειγμα, ποτό, φαγητό, σινεμά ή καφέ και πόσες φορές ανά είδος. Φυσικά κάθε φορά που θα πιούν ένα ποτό ξέρουν ότι δεν θα μπορούν να δουν μια ταινία και βέβαια όταν αυξάνουν τις εξόδους για φαγητό αναγκαστικά  μειώνουν τις φορές που θα πάνε για ποτό ή καφέ.

Και όλα αυτά, δηλαδή το ότι αναγκάζονται να επιλέξουν οφείλεται στο περιορισμένο χαρτζιλίκι τους. Επομένως γιατί και η οικονομία με τους περιορισμένους συντελεστές που διαθέτει να μην αναγκάζεται να επιλέγει το τι θα παράγει;

Νομίζω ότι με τέτοια ανάλυση θα τους είναι πολύ εύκολο να αντιληφθούν και το κόστος ευκαιρίας των αγαθών, και τη μορφή της  καμπύλης παραγωγικών δυνατοτήτων της οικονομίας, και ότι φυσικά μπορεί να γίνεται αναφορά σε υποθετική οικονομία, αλλά η  ανάλυση της είχε ήδη μεταφερθεί στον πραγματικό κόσμο μέσα από το προηγούμενο παράδειγμα που αφορούσε τη δική τους πραγματική συμπεριφορά.

Πάντα υπάρχουν τρόποι η γνώση να πάει παρακάτω. Το θέλουμε όμως;

ΠΕΡΙ τεμπέληδων εκπαιδευτικών..

Με αφορμή  δημοσίευμα σχετικό με “τεμπέληδες εκπαιδευτικούς” που κυκλοφόρησε τις τελευταίες μέρες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης θα ήθελα να “εξωτερικεύσω” τις παρακάτω σκέψεις.

Είναι γνωστό, εύκολο, και ατυχώς αρκετά συνηθισμένο χαρακτηριστικό της ανθρώπινης συμπεριφοράς η αρνητική κριτική προς τρίτους. Σπάνια η επιθυμία της κριτικής στρέφεται και προς τα έσω. Η αυτοκριτική απαιτεί θάρρος και πολύ κόστος (όχι χρηματικό). Είναι πράγματι δύσκολη έννοια..

Μεταξύ των λόγων που κατά τη γνώμη μου έρμηνεύουν την προσπάθεια του ευαρεστούμενου στην αρνητική κριτική να μειώσει τον άλλο είναι και η έλλειψη εμπιστοσύνης προς τον εαυτό του, η αποποίηση των ευθυνών που του αναλογούν, η “άγνοια” καταστάσεων τις οποίες ο ξερολισμός απαγορεύει να υφίστανται..

Όλα τα προηγούμενα έχουν σαν αποτέλεσμα τη λανθασμένη τοποθέτησή του στο ευρύτερο χώρο – περιβάλλον.

Δεν έχω καμία διάθεση να αναλύσω σε άτομα που δεν έχουν μάθει να ακούνε ή δεν υπάρχει περιθώριο εισόδου “νέας” γνώσης στον εγκέφαλό τους (μια και φαίνεται ότι την έχουν κατακτήσει στο σύνολό της..) το τι ακριβώς (στη σημερινή εποχή) καλείται να κάνει ο εκπαιδευτικός, κάτω από ποιες συνθήκες, και σε ποιο περιβάλλον.

Αντίθετα είμαι πολύ πρόθυμος να τους γνωστοποιήσω το πόσο σπάνιο είναι αυτό που εισπράττεις όταν συμμετέχεις στην επιτυχία των άλλων, όταν συμβάλλεις στην πιθανή αυριανή εμφάνιση της έννοιας του καλύτερου, όταν χαίρεσαι να μεταφέρεις τα όσα διάβασες, έμαθες, βίωσες, ή ανακάλυψες, όταν δεν φοβάσαι αυτή η γνώση να πάει παρά πέρα, όταν είσαι συνοδοιπόρος σε μια προσπάθεια για ένα καλό αποτέλεσμα, όταν μοιράζεσαι το άγχος της εξέτασης και συγχρόνως προσπαθείς να το απαλύνεις, όταν δεν είσαι ανόητος για να πιστεύεις ότι το ό,τι βρίσκεται έξω από τη δική σου εμβέλεια χαρακτηρίζεται σαν “εύκολο”.

Αυτά είναι κάποια από τα μοναδικά συναισθήματα που βιώνεις μέσα από την “τεμπελιά” του εκπαιδευτικού και τα οποία εύχομαι να μπορούσαν πολλοί "μη τεμπέληδες" να αναγνωρίσουν..!

Φεύγοντας από το Πανεπιστήμιο..

Τις τελευταίες μέρες με μεγάλη μου χαρά βλέπω πανέμορφα πρόσωπα να χαρίζουν το χαμόγελό τους σε ένα φωτογραφικό φακό κρατώντας το πτυχίο τους (!!) το οποίο κάπου προς το τέλος  γράφει “ εις τους πτυχιούχους των Οικονομικών επιστημών ΕΝΕΚΡΙΘΗ” !

Η πηγή της χαράς μου μπορεί να οφείλεται στην  αίσθηση μιας (αόρατης) συμμετοχής μου στις τωρινές φωτογραφίες, σε αναμνήσεις κάποιων προσωπικών παρόμοιων στιγμών (κάποιας άλλης εποχής), αλλά και στην επιθυμία μου για μια καλύτερη συνέχεια όταν εμείς οι σημερινοί  παραδώσουμε το αύριο στα χέρια της νέας γενιάς.

Δεν ξέρω ποιο “μονοπάτι” του χώρου θα επιλέξετε για την (σε επαγγελματικό επίπεδο) συνέχειά σας. Μέσα από τα χρόνια σας στο Πανεπιστήμιο γνωρίσατε αρκετά καλά την Οικονομία σαν επιστήμη. Είμαι σίγουρος ότι διακρίνατε τους πολλούς διαφορετικούς δρόμους εφαρμογής της που σας ανοίγει. Αυτό σας έκανε να γνωρίσετε καλύτερα τους εαυτούς  ή τα θέλω σας  σε σχέση με την επιστήμη σας / μας.

Ίσως δεν βρεθείτε από τα πρώτα βήματα της καριέρας σας  σε εκείνους τους χώρους που ονειρευόσαστε σαν φοιτητές. Συνήθως κάτι τέτοιο δεν είναι το συνηθισμένο. Επίσης αν και το εύχομαι, μάλλον θα είναι δύσκολο (τουλάχιστον στα πρώτα σας επαγγελματικά χρόνια) η θέση σας να είναι τέτοια που να “ζητάει”  εφαρμογή των όσων μάθατε στο Πανεπιστήμιο.

Το πιθανότερο (κατά τη γνώμη μου) είναι ένα είδος προσαρμογής της γνώσης που αποκτήσατε στα αμφιθέατρα των Πανεπιστημίων στις “ανάγκες” της θέσης που θα κατέχετε. Αυτή μοιάζει να είναι και η ουσιαστική “εξαργύρωση” του πρώτου σας πτυχίου στον εργασιακό χώρο.

Θέλω να πιστεύω ότι εκτός από την προσπάθεια και την αγάπη για τη δουλειά σας το πέρασμα του χρόνου θα είναι το μόνο επιπλέον που θα χρειαστείτε για την ολοκλήρωση των επαγγελματικών φιλοδοξιών σας.

Αφού σας πω ότι αυτό που δικαιωματικά σας ανήκει, δηλαδή ΠΟΛΛΑ ΣΥΓΧΑΡΗΤΗΡΙΑ θέλω να σας ευχηθώ να αγαπήσετε την επιστήμη σας..ΔΕΝ θα σας προδώσει!

Inspiration

Είναι απαραίτητο να «μετρήσεις» αρκετά χρόνια στη θέση του καθηγητή για να βιώσεις τις μαγικές θετικές παρενέργειες που δημιουργούνται στο περιβάλλον μεταφοράς γνώσης η παρέμβαση της λέξης έμπνευση (inspiration).

Χωρίς να είμαι ακόμα σίγουρος ότι πέτυχα να μεταφέρω αυτό που ήθελα  στους μαθητές μου - και αυτό ασφαλώς δεν ήταν στείρα γνώση, θα ήθελα να στείλω  τις σκέψεις μου στη νέα γενιά που ετοιμάζεται να μπει στο χώρο της μεταφοράς γνώσης.

Το να έχετε καλό επίπεδο γνώσης της επιστήμης σας - αν και απαραίτητο - από μόνο του ΔΕΝ θα σας ονομάσει «καλό δάσκαλο».

Ζούμε σε ένα μεταλλασσόμενο περιβάλλον και παραμένοντας στατικοί μέσα στη δυναμική του ουσιαστικά παροπλιζόμαστε. Δεν εμπνέουμε.

Παρακολουθήστε τις αλλαγές του (διάφορο του ακολουθήστε τις). Κάθε νέα χρονιά που διδάσκετε φροντίστε να ανανεωθείτε. Δεν “αρέσει” να είστε ο περσινός.

Ο προηγούμενος χρόνος δεν πέρασε έχοντας απλά μια διακριτική παρουσία. Σας προσέφερε νέο υλικό, μάθατε περισσότερα, ανακαλύψατε νέους τρόπους προσέγγισης και μετάδοσης.

Επικοινωνήστε με τους μαθητές σας! Δείτε το κάτι σαν διάλογο - ΔΕΝ κάνετε διάλεξη. Μπείτε διακριτικά στον κόσμο τους, στις ανησυχίες τους, στα ενδιαφέροντα τους – το χρειάζονται.

Όσο και αν το εκπαιδευτικό σύστημα (ατυχώς) το απαιτεί μην μεταφέρετε έτοιμη γνώση. Δώστε μόνο την αρχή της. Για το μετά της, προσφέρετε εκείνα τα εργαλεία σκέψης για να κατακτηθεί από τους ίδιους τους μαθητές σας. Γίνετε η πηγή έμπνευσης για τη συνέχεια της προσπάθειάς τους.

Είναι μαγικό να βιώνεις  τις «παρενέργειες» της λέξης inspiration!

Κύριε Καθηγητά, τι είδους γνώση μεταφέρεις;

Ο χρόνος στην πρώτη μου παρουσία σε τάξη (με την ιδιότητα του καθηγητή) είχε βαλθεί να με εξοντώσει. Οι δείκτες του ρολογιού έμοιαζαν καρφωμένοι στο ίδιο σημείο αρνούμενοι πεισματικά να διακόψουν την ακινησία τους. Που και που βέβαια, αποφάσιζαν ότι έστω και με νωχελικές κινήσεις θα έπρεπε να εκτελέσουν την αποστολή τους, δηλαδή να προχωρήσουν λίγο παρακάτω..και το έκαναν, αλλά αργά, εκνευριστικά αργά!

Από την άλλη πλευρά, οι μαθητές «απαιτούσαν» από τους εαυτούς τους - μέσα σε μια ώρα, να εξερευνήσουν τον καπνό που φουμάρει ο νέος καθηγητής τους! Και οι δύο πλευρές (εκείνη την πρώτη μέρα) είχαμε - αν και διαφορετικούς λόγους η κάθε μια,  ένα κοινό στόχο: να τελειώσει η ώρα όσο γίνεται πιο γρήγορα.

Μετά από μέρες - στην πραγματικότητα 4 μόλις ώρες μετά, γύρισα σπίτι μου όπου άρχισε η συζήτηση με τον εαυτό μου. Κάτι σαν απολογισμός των πεπραγμένων.

Πως να φάνηκα στους μαθητές; Πως θα επικοινωνήσω με τόσα διαφορετικά άτομα; Με ποιους τρόπους θα κερδίσω το ενδιαφέρον τους; Καταλάβαιναν τι τους έλεγα; Και μερικές ακόμα δεκάδες  ερωτήματα - κάποια συγκεκριμένα και άλλα αόριστα,  αποτέλεσμα της περίφημης «πρώτης φοράς».

Ο χρόνος όμως, έχει την κακή συνήθεια να κολλάει μόνο στα αρχικά στάδια μιας διαδικασίας. Αργότερα, δεν ξέρω γιατί, αλλάζει τακτική και μεταμορφώνεται σε οδηγό της formula 1!

Η  αλήθεια είναι, πως όταν ο χρόνος έγινε λάτρης της ταχύτητας,  εγώ μεγάλωνα (και σαν καθηγητής) με αποτέλεσμα τα προηγούμενα ερωτήματα να μεταλλάσσονται σε άλλα, πιο σύνθετα πλέον.

Μεταφέρω γνώση; Αν ναι, τι είδους; Μήπως είναι έτοιμη τροφή; Έτοιμη γνώση ή εργαλεία σκέψης για την κατάκτησή της; Αν είναι έτσι, τι διαφορετικό τους προσφέρω από το να διαβάσουν ένα βιβλίο;

Αυτός όμως – πάντα για το χρόνο μιλάω, εξακολουθούσε να τρέχει υπερβολικά γρήγορα και δεν σταμάταγε να μου γεννάει νέα ερωτήματα.

Τελικά εγώ ποιο ρόλο έχω σε αυτό το χώρο; Του έξυπνου; Φοβάμαι τον αντίλογο; Εμπνέω; Inspiration Τι θέλω να πετύχω τελικά; Να μεταφέρω αυτά που ξέρω ή ο δέκτης να μπορέσει να τα αναπτύξει παρακάτω; Τελειώνει ποτέ η γνώση;

Ωραία, και πως θα απαντήσω, είτε από εκπαιδευτικής, είτε από επικοινωνιακής προσέγκισης στο: αν τελειώνει ποτέ η γνώση;

Για να απαντήσω  στο πρώτο (εκπαιδευτική προσέγκιση) γύρισα περίπου 2.400 χρόνια πίσω! Εκεί βρήκα τη Σωκρατική (μαιευτική) μέθοδο την οποία χρησιμοποίησα αρκετές αρχές, μια και την πιστεύω. Έτσι δεν ξαναείπα στους μαθητές μου τι λέει ο νόμος της ζήτησης. Προτίμησα Μια περισσότερο πραγματικήα διδασκαλία να μου εξηγήσουν την καταναλωτική συμπεριφορά τους στην περίοδο των εκπτώσεων. Τώρα, ήταν έτοιμοι εκείνοι να μου τον πουν!

Για να απαντήσω όμως στο δεύτερο (επικοινωνιακή προσέγκιση)  εκσυγχρονίστηκα! Μου εξήγησε λοπόν ο ευατός μου ότι δεν θα του άρεσε να τον βλέπουν οι μαθητές σαν τον Κύριο καθηγητή που η εκτίμησή τους προς το άτομό του θα περιοριζόταν στην αναγκαστική χρήση του πληθυντικού αριθμού..

Αν υπήρχε εκτίμηση, θα μπορούσα να την εισπράξω μέσα από τη γενικότερη συμπεριφορά τους, από τον τρόπο που μου μίλαγαν, από τη συνειδητοποίησή τους ότι λειτουργούμε σε ένα περιβάλλον περιφραγμένο από κανόνες (άσχετα αν συμφωνούμε ή διαφωνούμε με αυτούς), ακόμα και πίνοντας μαζί τους ένα καφέ, ή μέσα από το περιεχόμενο και ύφος ενός μηνύματος σε κάποιο από τα κοινωνικά μέσα δικτύωσης.

Τελικά τι είναι πιο σημαντικό; Ο τύπος του χθες, ή η ουσία  του σήμερα;  Για το δικό μου τρόπο σκέψης, το δεύτερο.

Με άλλα λόγια, δεν μου αρέσει το από μακριά και αγαπημένοι. Προτιμώ το από κοντά  και ας διαφωνούμε.

Πάνε αρκετά  χρόνια που χαίρομαι να με ξεπερνούν σε πορεία ζωής και μάλιστα να έχω συμμετάσχει σε αυτό. Ναι, χαίρομαι οι παλιοί μαθητές μου να γίνονται καλύτεροι οικονομολόγοι από μένα, καλύτεροι δάσκαλοι από μένα, καλύτεροι γενικά από μένα.

Έτσι πιστεύω ότι θα προχωρήσουμε ελπίζοντας να καταλάβουν κάποιοι κάποτε την πραγματική έννοια της λέξης εξέλιξη.